Rasy psów w gospodarstwie rolnym

,,Tylko ten, który nagle w nocy posłyszał pod swoim dachem głos nowo narodzonych
szczeniąt, a później obserwował miłość suki, rozwój młodych, ich zabawy, psoty i figle, ten
wie, że takie przeżycie też jest coś warte.” J. Mann
Słowami Jerzego Manna chciałabym zacząć artykuł o psach. Tyle się pisze o bydle, trzodzie,
produkcji roślinnej. A spójrzmy. Czy znamy choć jedno gospodarstwo bez tych zwierząt
domowych? Słowami Ludwika Kerna można rzec: już od dawna, od zarania, poprzez
wszystkie wieki, ciągną się poszukiwania, skomlenia i szczeki, idą pełne animuszu, wspólną
z nami drogą cztery łapy, para uszu, oczy, nos i ogon. Zwierzęta towarzyszące nam przez całe
życie są w gospodarstwie pomijane. Nie mówimy o nich, nie analizujemy tabel
żywieniowych, często słyszeć można ,,to tylko pies”. A co tak naprawdę o nich wiemy?
Rodzina psowatych obejmuje ok. 37 gatunków, w tym wilków, szakali, lisów dzikich
i udomowionych psów. Wspólna przygoda człowieka i psa rozpoczęła się 8-12 tys. lat temu.
Rozwój psów do różnych celów to proces, który trwa już od ponad 5000 lat. Pojęcie rasy
powstało dopiero w połowie XIX wieku. Obecnie w Międzynarodowym Związku
Kynologicznym (F.C.I) jest około 400 ras. Pies należy do rodzinny ssaków. Jest obdarzony
zmysłami takimi jak węch, słuch, wzrok, dotyk, smak, zmysł orientacji i zmysł telepatyczny.
Idealna temperatura psa wynosi 38.5oC, noworodek oddycha 80-120 razy na minutę, a dorosły
pies 14-22 razy. Tętno może wahać się od 70-120. Suka osiąga dojrzałość płciową między
6 a 12 miesiącem życia. Cykl płciowy można podzielić na 4 okresy, które powtarzają się
cyklicznie co 6 miesięcy, aż do 8-12 roku życia. Ciąża trwa ok. 9 tygodni. Najczęstsze
choroby psów to: nosówka, tyfus psi, zarobaczenie, zatrucia, ukąszenia, grzybica skóry,
nowotwory, parwowiroza, wścieklizna.
W gospodarstwach rolnych można spotkać wiele rasowych psów. Chciałabym przedstawić
czworonogi z powiatu starogardzkiego we względu na typy ras:

  1. Psy pasterskie
    Typ psa, który przez drogę selekcji nabrał cechy obrońcy stada zwierząt
    gospodarskich przed drapieżnikami. Początkowo pies, który miał być stróżem, musiał
    być silny oraz duży. Wraz z odejściem dużych drapieżników cechy takie jak
    zwinność, posłuszeństwo, umiejętność pilnowania oraz umiarkowana agresywność
    stały się w typie pasterskim priorytetem. Najczęściej w gospodarstwach spotykamy
    w tej grupie: owczarki np. niemieckie, podhalańskie, berneńskie psy pasterskie. Psy
    w tym typie potrzebują ciągłego zajęcia. Są ambitne i nie sprawiają dużych kłopotów
    w tresurze.
  2. Psy obronne i do stróżowania
    Jest to typ psa, który cechuje się siłą, muskularną budową, opanowaniem i spokojem.
    Czworonogi z tej grupy mają dużą odporność na ból oraz są zacięte w walce,
    nie zważając na skutki potyczki. Co do mniejszych istot np. dzieci, dobrze ułożony
    pies obronny nie zrobi krzywdy, a wręcz będzie cechował się pobłażliwością na
    ciągnięcie czy szarpanie, na które mniejszy pies odpowiedział by kąsaniem. Aby mieć
    dobrego stróża i przyjaciela domu z psa obronnego i do stróżowania, trzeba osoby
    stanowczej, opanowanej oraz doświadczonej.
  3. Psy myśliwskie
    Grupa psów różnych ras użytkowanych najczęściej przez myśliwych. Zwierzęta
    wymagają jednak uprzedniej tresury i ułożenia. Najczęściej budowa ciała jest smukła,
    uszy duże, a pysk wydłużony. W zależności o kwalifikacji można wykorzystywać do
    polowań w lasach, na polach czy też w wodzie. Psy uczą się chętnie, nie wymagają
    dużych nakładów finansowych, a jedynie czego potrzebują to ruchu na świeżym
    powietrzu oraz zadań do wykonania. Pozostawione same sobie potrafią wyrządzić
    szkody oraz często uciekać.
  4. Psy ozdobne i do towarzystwa
    W tej grupie znajdujemy psy małe i średniej wielkości. Przeważnie mają długą sierść,
    wymagającą pielęgnacji. Są to delikatne psy, które najczęściej spotkać można na
    wystawach psów rasowych. Tresura najczęściej zaczynana jest już w pierwszych
    miesiącach życia, psy chętnie i łatwo uczą się nowych sztuczek. Jednakże pomimo tak
    wyraźnej interwencji w rozrodzie, zwierzęta te narażone są najczęściej na choroby
    genetyczne i wady rozwojowe. Najlepiej czują się z doświadczonym opiekunem, który
    zapewni im wygodne spokojne życie.
  5. Charty
    Jest to jedna z najstarszych ras psów, których rozwój został udokumentowany. Już
    w czasach starożytności można doszukać się informacji o wykorzystywaniu tych psów
    do polowań. Jako nieliczne podczas pogoni wykorzystują zmysł wzroku, a nie węchu.
    Maksymalna prędkość, którą zmierzono podczas pogoni to 72 km/ha. Budowa
    chartów charakteryzuje się smukłym, wysokim i wydłużonym, gibkim ciałem.
    W dzisiejszych czasach rasę tą wykorzystuje się do polowań, wyścigów oraz jako psy
    ozdobne towarzyszące człowiekowi, zachwycające swą dostojnością.
  6. Szpice i psy pierwotne
    Psy z tej grupy pochodzą z dalekiej północy i wschodu. Są to najczęściej psy o silnym
    charakterze oraz mocnej budowie. Do czasów dzisiejszych wykorzystuje się je do prac
    z człowiekiem w trudnych warunkach (psy zaprzęgowe). Dzięki niewielkiej
    interwencji człowieka psy te cieszą się dobrym zdrowiem, odpornością na warunki
    klimatyczne oraz rzadziej chorują na choroby genetyczne. Cechują się
    nieustępliwością, samodzielnością i niezależnością. Są przeważnie dobrze nastawione
    do człowieka i szybko się uczą. Jednakże potrzebują opiekuna, który zapewni im jak
    najwięcej ruchu. Niespożytkowana energia może być przyczyną niszczenia, uciekania
    i braku posłuszeństwa.
    A na końcu rasa, która jest poza wszelkimi kategoriami:
  7. Pies wielorasowy tzw. kundel
    Przeważnie typ osobowościowy takiego psa jest uzależniony od wychowania go przez
    właściciela. Nie ma tu zależność ani w wielkości psa, ani w cechach przodków. Pies
    wielorasowy może być niedotykalnym obrońcą albo apatycznym kanapowcem.
    Szkolenie takiego czworonoga często bywa trudne, ale nie jest niemożliwe. Niektóre
    psy uczą się sztuczek zupełnie innych od swoich rasowych kolegów.
    Kończąc artykuł chciałabym poprosić właścicieli psów, aby pochylili się również od czasu do
    czasu nad swoimi podopiecznymi. Zadbali o czystą wodę w misce, ściółkę w budzie i trochę
    ruchu bez łańcucha. Nigdy nie wiadomo czy nasz czworonożny przyjaciel nie odstraszył
    złodzieja, nie przegnał dzikiej zwierzyny, nie uratował nam życia…
    ~Katarzyna Miotk