Płatności ekologiczne w roku 2026 – ważne zmiany !
W ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (PS WPR) można realizować Interwencję – Rolnictwo ekologiczne i ubiegać się płatności ekologiczne. Celem interwencji jest wspieranie dobrowolnych zobowiązań rolników, którzy podejmują się utrzymać lub przejść na praktyki i metody rolnictwa ekologicznego określone w prawodawstwie unijnym i krajowym.
Kto może otrzymać wsparcie?
O wsparcie mogą ubiegać się rolnicy objęci nadzorem jednostki certyfikującej w ramach systemu kontroli i certyfikacji w rolnictwie ekologicznym oraz posiadający poświadczenie, że konkretne uprawy spełniają wymogi produkcji ekologicznej. Wykaz jednostek certyfikujących dostępny na stronie: https://www.gov.pl/web/ijhars/jednostki-certyfikujace
Jakie wsparcie można otrzymać ?
Dla poszczególnych grup upraw są określone inne stawki płatności i są one zróżnicowane ze względu na status danej uprawy, tj. czy jest to uprawa w okresie konwersji, czy uprawa jest już ekologiczna (po zakończonym okresie konwersji). Stawki płatności w ramach każdego z pakietów interwencji zostały określone jako roczne stawki płatności do jednostki powierzchni, tj. do 1 ha. Stawki płatności w roku 2026 w ramach interwencji dotyczącej rolnictwa ekologicznego, w zależności od grupy upraw i okresu konwersji/po konwersji wynosić będą od 1 043 zł/ha do 3 105 zł/ha. Natomiast w przypadku pakietu pt. Małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi stawka płatności będzie wynosiła 1 640 zł/ha, a stawka za dodatkową premię za zrównoważoną produkcję roślinno-zwierzęcą 573 zł/ha.
STAWKI PŁATNOŚCI EKOLOGICZNYCH W ROKU 2026
Pamiętaj! W ramach interwencji stosowana będzie degresywność płatności, tj. płatności ekologiczne będą przyznawane w wysokości:
- 100% stawki podstawowej – za powierzchnię od 0,10 ha do 50 ha;
- 75% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha;
- 60% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 100 ha.
Kto może ubiegać się o płatność w ramach pakietu 9. małe gospodarstwa?
Gospodarstwa z uprawami ekologicznymi o powierzchni UR nie większej niż 10 ha mogą otrzymać wsparcie w ramach interwencji na uproszczonych zasadach – płatność do hektara w jednakowej wysokości 1 640 zł/ha, niezależnie od grupy upraw.
Kto otrzyma premię za zrównoważoną produkcję roślinno-zwierzęcą, tj. pakiet 10 ?
W ramach interwencji rolnicy, niezależnie od tego czy realizują zobowiązania ekologiczne w ramach poszczególnych grup upraw (tj. pakietów 1-8), czy też jako małe gospodarstwo z uprawami ekologicznymi (pak.9.), mogą również otrzymać do każdego hektara zgłoszonego do płatności ekologicznych dodatkową premię za prowadzenie zrównoważonej produkcji roślinno-zwierzęcej w wysokości 573 zł/ha. Warunkiem otrzymania premii będzie zapewnienie obsady zwierząt na poziomie od 0,3 DJP do 1,5 DJP na każdy hektar użytków rolnych w gospodarstwie, w tym niezgłoszony do płatności ekologicznych.
Jakie warunki kwalifikowalności do płatności ekologicznych?
- posiadanie gospodarstwa rolnego położonego na terytorium RP, o powierzchni użytków rolnych nie mniejszej niż 1 ha; obszar kwalifikowany – użytki rolne (grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe – sadownicze);
- działka deklarowana do wsparcia o min. powierzchni 0,1 ha.
Jakiego rodzaju to zobowiązanie?
- W ramach realizacji tej interwencji mamy 4 rodzaje zobowiązań zawieranych na okres 5 lat. Jeśli realizujemy zobowiązanie na podstawowych zasadach, czyli w ramach pakietów od 1-8, to mamy podział na zobowiązanie wg kategorii użytków rolnych, tj. GO, TUZ i plantacje sadownicze. Natomiast jeśli chcemy skorzystać z pewnego rodzaju uproszczeń, jakim jest realizacja pakietu dla małych gospodarstw ( do 10 ha), to realizujemy jeden rodzaj zobowiązania w ramach pakietu 9. w ramach różnych kategorii użytków rolnych ( zarówno GO, TUZ jak i plantacje sadownicze)
- WAŻNE: Rolnicy mogą dowolnie zmieniać rodzaje realizowanych zobowiązań w trakcie realizacji (po spełnieniu pewnych warunków).
- Pakiet 10. Premia za zrównoważoną produkcję roślinno-zwierzęcą – jako płatność dodatkowa, nie stanowi zobowiązania !
Jakie zmiany w dokumentacji i inne wymagania w ramach interwencji?
- obowiązek wytworzenia produktu ekologicznego i odpowiednie przeznaczenie zbioru,
- posiadanie zwierząt – w przypadku płatności do upraw paszowych na gruntach ornych oraz do trwałych użytków zielonych w obsadzie co najmniej 0,3 DJP/ha,
- uprawa gatunków roślin określonych na poziomie przepisów krajowych (lista roślin dotowanych – uwaga sprawdzaj zmiany: w roku 2026 soczewica i babka lancetowata zostały przeniesione do upraw rolniczych, tj. pakiet 1.);
- możliwość łączenia ubiegania się o płatność ekologiczną z wybranymi ekoschematami, w tym Dobrostan zwierząt (na uproszczonych zasadach) i pewne wykluczenia!
- Od kampanii 2026 r. rolnik ekologiczny może ubiegać się o płatność dobrostanową za realizację praktyki polegającej na utrzymywaniu świń (loch i tuczników), bydła (krów mamek i opasów), drobiu rzeźnego (kurcząt brojlerów i indyków rzeźnych) zgodnie z wymaganiami systemów jakości.
- w przypadku podstawowych upraw sadowniczych, ekstensywnych upraw sadowniczych oraz upraw jagodowych – dodatkowe wymogi
- UWAGA zmiany w obowiązku posiadanej dokumentacji –uproszczenie procedur administracyjnych dla rolników podejmujących i realizujących zobowiązania ekologiczne.
Pamiętać należy, że pomimo to zobowiązania w ramach interwencji Rolnictwo ekologiczne obejmują nadal okres 5 lat i należy spełnić odpowiednie wymogi i warunki, aby otrzymać płatność ekologiczną. W przygotowaniu się do podjęcia zobowiązania w ramach Interwencji Rolnictwo ekologiczne pomagają doradcy rolniczy, w tym ze specjalizacją rolnośrodowiskową lub doradcy rolniczy ze specjalizacją rolnictwo ekologiczne. Są to osoby kompetentne, po licznych szkoleniach oraz posiadające uprawnienia państwowe do wykonywanego zawodu. Zachęcamy, aby szczegóły omawiać na indywidualnych spotkaniach z doradcami i specjalistami PODR w Lubaniu, którzy służą pomocą. Kontakty znaleźć można na stronie: https://podr.pl/kontakty/
Więcej informacji można znaleźć na stronach:
https://www.gov.pl/web/arimr/rolnictwo-ekologiczne-kampania-2026
https://www.gov.pl/web/rolnictwo/produkcja-ekologiczna2
https://podr.pl/ochrona-srodowiska-i-ekologia/
Opracowała: Agnieszka Jereczek